Âm lịch Việt Nam khác lịch Trung Quốc ra sao

Cùng cách tính, khác múi giờ

Âm lịch là lịch theo Mặt Trăng: ngày mùng 1 là ngày có trăng mới (sóc), và tháng nào không chứa một trung khí (một trong 12 mốc của Mặt Trời) thì là tháng nhuận. Cách tính này giống nhau ở Việt Nam và Trung Quốc.

Khác nhau ở chỗ: trăng mới rơi vào ngày nào thì phụ thuộc giờ địa phương.

• Lịch Việt Nam hiện nay tính theo giờ UTC+7 (kinh tuyến 105° Đông).
• Lịch Trung Quốc tính theo giờ UTC+8 (giờ Bắc Kinh).

Nếu trăng mới rơi vào khoảng từ nửa đêm tới 1 giờ sáng theo giờ Bắc Kinh, thì ở Việt Nam lúc đó mới khoảng 23 giờ tới nửa đêm của ngày hôm trước. Kết quả là ngày mùng 1 của Việt Nam sớm hơn một ngày. Hiếm hơn, chuyện này còn làm hai bên đặt tháng nhuận khác nhau.

Những năm Tết lệch nhau

Năm	Tết theo lịch UTC+7	Tết theo lịch UTC+8
Ất Tỵ 1965	1/2/1965	2/2/1965
Mậu Thân 1968	29/1/1968	30/1/1968
Kỷ Dậu 1969	16/2/1969	17/2/1969
Ất Sửu 1985	21/1/1985	20/2/1985
Đinh Hợi 2007	17/2/2007	18/2/2007
Canh Tuất 2030	2/2/2030	3/2/2030

Năm 1985 lệch hẳn một tháng, vì lịch UTC+8 có tháng 10 nhuận năm 1984, còn lịch UTC+7 đặt tháng nhuận vào năm 1985 (tháng 2 nhuận). Một người sinh ngày 25/01/1985:

• theo lịch Việt Nam: ngày 5 tháng Giêng năm Ất Sửu;
• theo lịch UTC+8: ngày 5 tháng Chạp năm Giáp Tý, khác cả năm lẫn tháng.

Hai lá số sẽ khác nhau rất nhiều. Đây là lý do web không dùng lịch Trung Quốc cho người sinh ở Việt Nam sau năm 1975.

Lịch nào được dùng ở Việt Nam qua từng thời kỳ

Lịch âm in ở Việt Nam không phải lúc nào cũng là lịch UTC+7. Theo nghiên cứu của Hồ Ngọc Đức:

Thời kỳ	Nơi	Lịch âm tính theo
Trước Tết 1968	Cả nước	UTC+8, giống lịch Trung Quốc
Từ Tết 1968 (Mậu Thân)	Miền Bắc	UTC+7
Tới hết năm âm lịch 1975	Miền Nam	UTC+8
Từ năm 1976	Cả nước	UTC+7

Vì thế Tết Mậu Thân 1968 ở miền Bắc là ngày 29/1, còn ở miền Nam là ngày 30/1.

Web chọn lịch nào

Web tính lịch âm bằng thuật toán của Hồ Ngọc Đức, và chọn đúng lịch đang dùng ở nơi sinh vào thời điểm sinh:

• sinh từ năm 1976, hoặc ở miền Bắc từ Tết 1968: lịch UTC+7;
• sinh trước Tết 1968, hoặc ở miền Nam tới hết năm 1975: lịch UTC+8.

Lý do: ngày âm mà gia đình ghi lại lúc bạn chào đời là ngày trên tờ lịch treo tường thời đó. Lá số nên dùng đúng ngày ấy.

Một số trang lập lá số khác luôn dùng lịch UTC+7 cho mọi năm. Với người sinh trước 1976, kết quả có thể lệch một ngày âm ở vài tháng. Khi đó Tử Vi, cả 14 chính tinh và một số phụ tinh có thể dời chỗ, và đó không phải lỗi của bên nào, chỉ là hai cách chọn lịch.

Lá số mẫu sinh 15/08/1985 ở TP. Hồ Chí Minh, sau năm 1975 nên dùng lịch UTC+7: ngày 29 tháng 6 năm Ất Sửu. Tháng này hai lịch trùng nhau, nên dùng lịch nào cũng ra cùng ngày.

Thử với ngày sinh của bạn

Nhập ngày giờ sinh và nơi sinh. Hộp bên dưới đổi sang ngày âm, ghi rõ khi nào lịch được tính theo UTC+8, và ghi giờ âm của bạn.